Vpb-plicht bij overheidslichamen

Voorwoord / XI
Afkortingen & begrippen / XIII

Hoofdstuk 1 Historische schets / 1
1.1 Inleiding / 1
1.2 Wet belastingheffing van overheidsbedrijven van 28 juni 1956 / 1
1.3 Privatisering in de jaren tachtig / 1
1.4 Herbezinning in de jaren negentig – Contourenschets / 2
1.5 Notitie belastingplicht overheidsbedrijven in 2007 en voortgang tot mei 2013 / 2
1.6 Europese Commissie grijpt in op 2 mei 2013 / 4
1.7 Consultatievoorstel van 14 april 2014 / 4
1.8 De Wet modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen / 4
1.9 Fiscale verzamelwet 2015 en Prinsjesdag 2015 / 5
1.10 Afsluiting / 5

Hoofdstuk 2 De vennootschapsbelastingplicht voor overheidsondernemingen
tot 1 januari 2016 / 7
2.1 Inleiding / 7
2.2 Directe overheidsbedrijven / 7
2.2.1 Onderneming / 8
2.2.2 Publiekrechtelijke rechtspersoon / 9
2.2.3 Fictieve renteaftrek voor directe overheidsbedrijven / 9
2.3 Indirecte overheidsbedrijven / 10
2.3.1 Inleiding / 10
2.3.2 Belastingplichtig voor zover een genoemd bedrijf wordt uitgeoefend / 11
2.3.3 Uitzondering / 13
2.4 Belaste overheidsbedrijven / 14
2.4.1 Landbouwbedrijven / 15
2.4.2 Nijverheidsbedrijven / 16
2.4.3 Mijnbouwbedrijven / 17
2.4.4 Handelsbedrijven / 17
2.4.5 Vervoersbedrijven / 18
2.4.6 Bouwkassen / 18
2.5 Afsluiting / 19

Hoofdstuk 3 De vennootschapsbelastingplicht voor overheidsondernemingen vanaf 1 januari 2016 / 21
3.1 Inleiding / 21
3.2 Directe overheidsbedrijven / 21
3.3 Indirecte overheidsbedrijven / 22
3.4 Ondernemingsbegrip / 23
3.4.1 Inleiding / 23
3.4.2 Kernbeschrijving van een onderneming / 24
3.4.3 Toetsing van de drie kernvoorwaarden / 25
3.4.3.1 Duurzame organisatie van arbeid en kapitaal / 25
3.4.3.2 Deelname aan het economische verkeer / 26
3.4.3.3 Winststreven / 30
3.5 Andere relevante elementen van het ondernemingsbegrip / 31
3.5.1 Inleiding / 31
3.5.2 Concurrentiecriterium / 32
3.5.3 Beleggen versus ondernemen / 33
3.5.4 Resultaat uit overige werkzaamheden (ROW) / 35
3.5.5 Bijzondere situaties / 35
3.5.6 Bestrijding van CV-structuren / 36
3.6 Splitsing belaste versus onbelaste sfeer / 37
3.6.1 Inleiding / 37
3.6.2 Richtlijnen voor de splitsing van activiteiten / 38
3.6.3 Vermogensetikettering / 39
3.7 Vrijstellingen / 39
3.8 Afsluiting / 40

Hoofdstuk 4 Algemene vrijstellingen / 41
4.1 Inleiding / 41
4.2 Objectvrijstelling, systematiek / 42
4.2.1 Toerekening activa en passiva / 42
4.2.2 Gebruik fiscale eenheid / 43
4.2.3 Toepassing van rechtswege / 44
4.2.4 Definitie privaatrechtelijk overheidslichaam (van een publiekrechtelijke rechtspersoon) / 45
4.3 Vrijstelling voor overheidstaken / 47
4.3.1 Werking / 47
4.3.2 Overheidstaken / 48
4.3.3 Wettelijke overheidstaken / 49
4.3.4 Taken verricht als overheid voor de btw / 50
4.3.5 Geen lijst met kwalificerende overheidstaken, maar een open norm / 51
4.4 Vrijstelling voor interne activiteiten / 52
4.4.1 Achtergrond / 52
4.4.2 Uitwerking / 53
4.5 Vrijstelling voor quasi-inbesteding / 56
4.5.1 Achtergrond / 56
4.5.2 Uitwerking / 57
4.6 Vrijstelling voor samenwerkingsverbanden / 58
4.6.1 Achtergrond / 58
4.6.2 Samenwerkingsvormen / 59
4.6.2.1 Het samenwerkingsverband / 60
4.6.2.2 Vrij te stellen activiteiten / 63
4.6.2.3 Reële samenwerking / 65
4.6.3 Samenvattend voorbeeld / 69
4.7 Vrijstelling voor dienstverleningsovereenkomsten / 71
4.7.1 Achtergrond / 71
4.7.2 Uitwerking / 71
4.8 Teruggaaf dividendbelasting / 72
4.9 Afsluiting / 74

Hoofdstuk 5 Specifieke vrijstellingen / 77
5.1 Inleiding / 77
5.2 Subjectvrijstelling versus objectvrijstelling / 77
5.2.1 Verschillen tussen de subjectvrijstelling en de objectvrijstelling / 77
5.2.2 Subjectvrijstelling (art. 6b en 6c Wet VPB 1969) / 79
5.2.3 Objectvrijstelling (art. 8g Wet VPB 1969) / 79
5.3 Academische ziekenhuizen / 80
5.3.1 Inleiding / 80
5.3.2 Subjectvrijstelling / 81
5.3.2.1 Inleiding / 81
5.3.2.2 Voorwaarden / 81
5.3.2.3 Zowel academisch ziekenhuis als onderwijs- en onderzoeksactiviteiten / 85
5.3.2.4 Delegatiebevoegdheid / 86
5.3.3 Objectvrijstelling / 87
5.3.4 Samenloop met algemene vrijstellingen / 87
5.4 Bekostigd onderwijs en onderzoek / 88
5.4.1 Inleiding / 88
5.4.2 Subjectvrijstelling / 89
5.4.2.1 Inleiding / 89
5.4.2.2 Voorwaarden / 90
5.4.2.3 Toepassing van rechtswege / 95
5.4.2.4 Delegatiebevoegdheid / 95
5.4.3 Objectvrijstelling / 95
5.4.4 Samenloop met algemene vrijstellingen / 97
5.4.5 Voorbeelden / 97
5.5 Zeehavens / 99
5.5.1 Inleiding / 99
5.5.2 Subjectvrijstelling / 100
5.5.3 Formele onderzoeksprocedure Europese Commissie / 100
5.6 Afsluiting / 101

Hoofdstuk 6 Aandachtspunten bij Vpb-plicht voor overheidsondernemingen / 103
6.1 Inleiding / 103
6.2 De openingsbalans / 104
6.2.1 Functie van de openingsbalans en de totaalwinst / 104
6.2.1.1 Totaalwinst / 104
6.2.1.2 Kapitaalstortingen / 105
6.2.1.3 Subsidies / 105
6.2.2 Uitgangspunten bij het opstellen van openingsbalans / 106
6.2.3 Algemene waardering / 108
6.2.3.1 Uitgangspunt / 108
6.2.3.2 Uitzonderingen / 110
6.2.4 Waardering specifieke vermogensbestanddelen / 111
6.2.4.1 Deelnemingen / 111
6.2.4.2 Onderhandenwerk / 111
6.2.4.3 Onrendabele investeringen en waardering van grondposities / 112
6.2.4.4 Immateriële activa / 112
6.2.4.5 Goodwill / 113
6.2.4.6 Voorzieningen / 114
6.2.4.7 Leningen / 115
6.3 Toerekening van kosten en baten/verrekenprijzen / 117
6.3.1 Introductie / 117
6.3.1.1 Gelieerdheid / 117
6.3.1.2 Winstcorrectie / 118
6.3.1.3 Vergelijkbaarheidsanalyse / 118
6.3.1.4 Documentatieplicht / 119
6.3.2 Wet modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen / 119
6.3.2.1 Gelieerdheid / 119
6.3.2.2 Winstcorrectie / 122
6.3.2.3 Samenwerkingsverbanden / 125
6.3.2.4 Dienstverlening en verrekenprijzen / 126
6.4 Overdracht van publiekrechtelijke ondernemingen / 128
6.5 Afsluiting / 128

Hoofdstuk 7 Wet Markt en Overheid / 131
7.1 Inleiding / 131
7.2 Strekking van de wet / 131
7.3 Gedragsregels / 132
7.3.1 Integrale kostendoorberekening / 132
7.3.2 Bevoordelingsverbod / 133
7.3.3 Gegevensgebruik / 134
7.3.4 Functiescheiding / 134
7.4 Werkingssfeer / 135
7.5 Uitzonderingen / 136
7.6 Afsluiting / 138

Hoofdstuk 8 Afsluiting / 139

Bijlage 1 / 141
Bijlage 2 / 143

Trefwoordenregister / 153