Semipublieke instellingen

Semipublieke instellingen zijn privaatrechtelijke rechtspersonen die een publieke taak behartigen of institutioneel verbonden zijn met de overheid, bijvoorbeeld omdat de overheid de meerderheid van de aandelen bezit. Voorbeelden van semipublieke instellingen zijn woningcorporaties, ziekenhuizen, bijzondere onderwijsinstellingen, overheidsbedrijven als NV Luchthaven Schiphol, ProRail BV en de Nederlandse Gasunie NV. Dit zijn allemaal private instellingen die zich bevinden op het snijvlak van overheid en samenleving.

Dit onderzoek gaat over de vraag hoe semipublieke instellingen juridisch zijn gepositioneerd in het Nederlandse rechtssysteem. In dat verband wordt nagegaan in hoeverre publiekrechtelijke normen, zoals de algemene beginselen van behoorlijk bestuur, op semipublieke instellingen van toepassing zijn en in hoeverre hun handelen vatbaar is voor beoordeling door de bestuursrechter. Daarbij komt de vraag aan de orde in hoeverre semipublieke instellingen juridisch tot de overheid kunnen worden gerekend. Dit betreft de vraag naar de reikwijdte van het overheidsbegrip. De vragen die in dit onderzoek centraal staan, worden voorts onderworpen aan een rechtsvergelijking met Zuid-Afrika. Ter illustratie van het onderzoek zijn casestudies gemaakt van het staatsbedrijf ProRail BV en de toegelaten instellingen in de volkshuisvesting: de woningcorporaties.